Làm thế nào để đưa Alonso lên ngôi vô địch?!
Cho đến giờ, sau khi mọi việc đã xảy ra, bất cứ ai quan tâm đến F1 đều hiểu chiến thuật của Ferrari tại Abu Dhabi là sai lầm và điều đó đã khiến cho Fernando Alonso để tuột mất ngôi vô địch F1. Phải chăng các chiến lược gia dày dạn kinh nghiệm của Ferrari đã không đoán trước được tình huống xấu sẽ xảy ra với Alonso khi quyết định gọi anh về ga-ra thay lốp ngay trong vòng thứ 15 hay vì quá vội vàng nên họ đã không cân nhắc kỹ lưỡng kế sách đối phó? Để tìm hiểu kỹ hơn về sai lầm chiến thuật lớn nhất của mùa giải 2010, hãy cùng “tua lại đoạn băng” cho tới thời điểm đoàn đua chuẩn bị xuất phát tại Yas Marina Circuit...
Như ta đã biết, trước trận đua Abu Dhabi, có tới 4 tay đua vẫn còn khả năng đoạt chức vô địch thế giới, trong đó, Alonso dẫn trước Webber 8 điểm, trước Vettel 15 điểm và trước Hamilton 24 điểm trên bảng tổng sắp cá nhân. Nói cách khác, Lewis Hamilton dường như đã bị loại khỏi vòng chiến và Alonso chỉ còn phải tập trung vào hai tay đua của Red Bull. Đối với trường hợp của Webber, Alonso không được để Webber bỏ cách 2 vị trí trong cuộc đua vì nếu tay đua Úc cán đích ở vị trí thứ nhất (ghi được 25 điểm) còn Alonso về ba (ghi được 15 điểm) thì chức vô địch thế giới sẽ thuộc về Mark Webber. Còn đối với trường hợp của Vettel, vì Alonso và Vettel có cùng số lần về nhất, nhì, ba trong mùa giải năm nay nhưng tay đua người Đức cán đích thứ 4 nhiều hơn Alonso một lần nên nếu Vettel về nhất tại Abu Dhabi (ghi được 25 điểm) và Alonso về thứ 5 (ghi được 10 điểm) thì tổng số điểm của hai người sẽ bằng nhau và phần thắng thuộc về Vettel. Bởi vậy, muốn chắc chắn, Alonso phải cán đích thứ 4 (ghi được 12 điểm) và sẽ vượt Vettel trên bảng tổng sắp cá nhân cho dù Vettel có về nhất ở Abu Dhabi. Trong cuộc thi phân hạng, Alonso chiếm ô số 3, xếp trên Webber và mặc dù Vettel khởi hành từ pole nhưng Alonso hoàn toàn có thể áp dụng chiến thuật phòng thủ vì chỉ cần cán đích ở vị trí thứ 3 hoặc thậm trí là thứ 4 (nhưng vẫn dẫn trước Webber) thì cũng đủ để anh đăng quang.
Nhìn lại diễn biến của trận đua Abu Dhabi, có thể nói, Alonso gặp tổn thất lớn ngay trong lúc xuất phát khi để Jenson Button – khởi hành từ phần đường bụi bẩn có độ bám đường kém hơn - vượt lên vì như vậy, anh đã tụt xuống vị trí thứ 4 – nghĩa là không thể tụt hạng thêm được nữa. Mark Webber chạy sau Alonso và đến vòng thứ 11, Red Bull Racing bất ngờ gọi Webber về ga-ra để thay bộ lốp siêu mềm bằng bộ lốp cứng. Trước khi về thay lốp, khoảng cách giữa Webber và Alonso là 2 giây và với bộ lốp mới, hiển nhiên Webber sẽ phóng nhanh hơn, dễ dàng xóa bỏ khoảng cách đó. Vì vậy, các chiến lược gia của Ferrari bỗng rơi vào tình huống đặc biệt khó khăn vì một mặt họ không thể để Webber vượt Alonso, mặt khác họ vẫn phải theo dõi Vettel và tốp dẫn đầu. Nhằm đối phó với tình huống này, Ferrari đã đưa ra một quyết định lô-gic là gọi Massa – chạy sau Webber 1 giây trước khi Webber thay lốp – về thay lốp với hy vọng sẽ đưa Massa vượt lên trên để cản đường Webber. Tuy nhiên, cố gắng này của họ không đạt kết quả cho dù Massa đã tranh thủ phóng thật nhanh trước khi về ga-ra.
Trở lại với Mark Webber, với bộ lốp mới, anh đã vượt Alguersuari và hoàn thành vòng thứ 14 trong 1 phút 45,541 giây, nhanh hơn bất cứ tay đua nào trong thời điểm này. Trong khi đó, Alonso có vòng chạy là 1 phút 46,341 giây và chắc hẳn các chiến lược gia của Ferrari đã mất bình tĩnh khi nhìn thấy hai con số này vì nếu tình trạng đó kéo dài thêm vài vòng thì chắc chắn lợi thế 2 giây của Alonso so với Webber khi nãy sẽ tan thành mây khói. Chính vì thế, Ferrari đã vội vàng gọi Alonso về ga-ra ngay ở cuối vòng thứ 15 để kịp quay lại đường đua trước Webber.
Tại đây, xin được nhắc lại một chi tiết rằng khi chưa thay lốp, Alonso ở vị trí thứ 4 và kém Button có 1,9 giây. Sau khi thay lốp, quay lại đường đua, Alonso vẫn kịp dẫn trước Webber nhưng đã tụt xuống vị trí thứ 12. Giữa anh và Button lúc này có một “đoàn tàu hỏa” gồm “8 toa” là: Barrichello, Kamui Kobayashi, Robert Kubica, Adrian Sutil, Sebastien Buemi, Nico Rosberg, Nico Hulkenberg và Vitaly Petrov. Sở dĩ có thể dùng hình ảnh của đoàn tàu hỏa là bởi khoảng cách giữa Barrichello (vị trí thứ 4) và Petrov (vị trí thứ 11) chỉ vỏn vẹn có 9,5 giây. Các chiến lược gia của Ferrari biết 6 trong số 8 người này buộc phải về ga-ra thay lốp nhưng họ cũng hiểu rất rõ rằng Rosberg và Petrov – đã thay lốp ngay trong vòng đầu khi Safety Car có mặt trên đường đua – sẽ cố cầm cự đến hết trận. Nói tóm lại, khi chọn chiến thuật này, Ferrari đã đưa Alonso vào tình thế buộc phải vượt hai chiếc xe đua của Renault và Mercedes trên đường đua. Trong hoàn cảnh thực tế của trận đua và đường đua ngày hôm đó, đây là một bài toán khó ngay cả với những tay đua toàn tài như Alonso bởi nếu như anh có thể vượt ngay Petrov đang chạy trước mặt thì cũng vẫn phải vượt Hulkenberg (chưa biết đến vòng thứ bao nhiêu mới chịu về ga-ra thay lốp) để tiếp cận Rosberg... Nói tóm lại, chiến thuật mà Ferrari đưa ra cho Alonso ẩn chứa quá nhiều yếu tố không thể lường trước.
Và như chúng ta đã chứng kiến qua màn ảnh nhỏ, Alonso không thể vượt nổi Petrov trong suốt 40 vòng(!). Đó là bởi hai lý do chính: 1,) Petrov không có gì để mất và quan trọng hơn, tay đua người Nga đang muốn chứng tỏ với cả thế giới rằng đội đua Renault F1 nhận anh không phải vì những khoản tiền tài trợ, cũng không phải để làm gương mặt quảng cáo cho xe hơi Renault tại thị trường Nga mà chủ yếu là bởi tài năng thực. 2,) Tại Yas Marina, tay đua chạy sau chỉ có thể vượt lên nếu đối thủ phía trước phạm lỗi và Petrov không hề phạm một lỗi nhỏ nào. Đã vậy, xe đua Renault với cánh gió sau được đặt ở góc nghiêng nhỏ hơn luôn nhanh hơn xe đua Ferrari mỗi khi tăng ga ra khỏi khúc cua. Ngoài ra, Petrov và Kubica đều dùng động cơ mới toanh trong trận đua Abu Dhabi nên không những Alonso mà ngay cả Hamilton cũng đành bó tay trước (hay nói đúng hơn là sau) những chiếc xe đua vàng-đen này.
Và, giả sử Alonso vượt được Petrov, anh sẽ gặp phải một đối thủ còn khó chơi hơn, đó là Nico Rosberg. Nhớ lại cuộc thi phân hạng ngày thứ Bảy, với bộ lốp cứng, Rosberg vươn lên xếp thứ 3 trong Q2, chậm hơn Vettel có 0,186 giây. Sang Q3, Nico chuyển sang lốp mềm vì muốn để dành bộ lốp cứng cho trận đua chính. Khi Safety Car ra đường đua trong vòng đầu tiên, Rosberg đã lập tức về ga-ra để thay lốp siêu mềm sang lốp cứng và có vòng chạy nhanh thứ 3 trong toàn trận đua với bộ lốp này. Bởi thế, khó có thể tin rằng Alonso sẽ vượt được Nico Rosberg trên đường đua.
Một sai lầm nữa của Ferrari là đánh giá không đúng độ mòn của bộ lốp siêu mềm. Sau những gì thu thập được trong ngày thứ Sáu và thứ Bảy, Ferrari cho rằng lốp siêu mềm của Bridgestone sẽ mòn cực nhanh trên đường đua Yas Marina và do vậy, các đối thủ chính đang dẫn trước Alonso là Vettel hay Hamilton cũng phải về ga-ra thay lốp ngay sau khi Alonso về ga-ra và biết đâu, họ cũng bị mắc kẹt sau “đoàn tàu hỏa 8 toa” nọ. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, Hamilton “giữ lốp” tới tận vòng thứ 23 và Vettel cũng kéo dài chặng đầu tới vòng thứ 24. Jenson Button – vốn nổi tiếng với phong cách lái mượt mà – duy trì bộ lốp siêu mềm tới tận vòng thứ 39(!). Như đã đề cập, trước khi về thay lốp, Alonso chiếm vị trí thứ 4, ngay sau Button trong khoảng cách là 1,9 giây. Đến cuối trận đua, do chọn chiến thuật sai lầm, anh kém Button tới 32,7 giây và giữa hai người còn có thêm 3 tay đua nữa.
Vậy lẽ ra Ferrari phải chọn chiến thuật như thế nào?...
Đón đọc tạp chí Công nghiệp Ô tô số tháng 12/2010